Trị ho cho bé bằng thảo dược - PP dân gian

Thời tiết giao mùa sang đông lúc nóng, lúc lạnh thất thuờng khiến ai cũng cảm thấy đau đầu, mệt mỏi. Nguời lớn còn đỡ, chỉ thuơng các bé sức đề kháng còn yếu cứ ốm lên ốm xuống, ho đến quặt quẹo cả nguời. Uống thuốc thì có khỏi nhưng gặp phải thời tiết này bé rất dễ bị ốm lại.

Nếu cứ mỗi lần bé ho mà các mẹ lại cho uống kháng sinh thì hại dạ dày của bé. Sau đây là một vài cách trị ho cho bé bằng phuơng pháp dân gian rất hiệu quả, nguyên liệu khá dễ tìm, chỉ là những lá cây quen thuộc mà hằng ngày chúng ta vẫn hay nhìn thấy và sử dụng.

Lá diếp cá

Rau diếp cá hay còn gọi là giấp cá, cây lá giấp hoặc ngư tinh thảo, có vị chua, cay, tính mát, tác động vào 2 kinh can và phế. Ngoài các tác dụng như thanh nhiệt, giải độc, thoát mủ (đối với mụn nhọt làm mủ), thông tiểu tiện, giảm phù thũng, sát khuẩn, chống viêm, rau diếp cá còn là một trong những vị thuốc kháng sinh tự nhiên trị ho rất hiệu quả cho bé.
- Nguyên liệu:
+ Một nắm rau diếp cá
+ Một bát nước vo gạo đặc, mới
- Cách làm
+ Rửa sạch từng lá diếp cá, cho vào cối giã nhuyễn.
+ Cho nước vo gạo đã chuẩn bị và rau diếp cá giã nhuyễn vào nồi đun sôi lên, giảm lửa và tiếp tục đun khoảng 20 phút cho diếp cá nhừ nát rồi bắc ra để nguội và lọc lấy nước cho con uống.
+ Cho bé uống từ 2-3 lần một ngày. Tốt nhất là các mẹ nên cho bé uống sau bữa ăn khoảng 1 giờ đồng hồ.
- Lưu ý:
+ Trong thời gian bé uống rau diếp cá, các mẹ có thể thấy con đi ngoài hơi nát. Đó là điều hoàn toàn bình thường. Vì lúc đó, cơ thể bé thải ra một số chất bẩn, đờm. Nếu trong vòng vài ngày, bé vẫn đi ngoài lỏng, có thể thêm nước gạo hoặc tăng độ đậm đặc của nước gạo, bé sẽ đi ngoài bình thường.
+ Ngoài ra, trong thời gian này các mẹ nên hạn chế cho bé ăn đồ tanh như tôm cua, thịt gà. Thức ăn của bé nên xay nhuyễn cho dễ nuốt, dễ tiêu, đề phòng gợn cổ khi bé nôn trớ ra đờm. Nên cho bé uống nhiều nước cam hoặc nước chanh. Nếu bé nôn trớ nhiều, bổ sung men tiêu hoá từ sữa chua.

Lá xương sông

Lá xương sông trị ho do cảm lạnh, ho có đờm ở trẻ (Hình minh họa)

Lá xương sông không chỉ được dùng như một loại gia vị làm tăng thêm sự hấp dẫn cho các món ăn mà còn là một vị thuốc quý chữa được nhiều bệnh. Ngoài tác dụng chữa đầy bụng, nôn mửa, tan ứ máu đọng, lá xương sông còn có tác dụng trị viêm họng và ho do cảm lạnh hoặc ho có đờm ở trẻ.
- Nguyên liệu:
+ 2-3 lá xương sông bánh tẻ
+ 5 thìa nhỏ mật ong
- Cách làm:
+ Rửa sạch lá xương sông, thái nhỏ, cho vào bát cùng với 5 thìa mật ong.
+ Cho bát này vào hấp cách thuỷ rồi lấy nước cốt cho con uống.
+ Ngày uống 2 lần, uống liên tục trong khoảng 5 ngày

Lá hẹ - đường phèn

Hẹ là một vị thuốc lưu truyền trong dân gian. Theo tài liệu cổ, hẹ có tác dụng bổ can thận, làm ấm lưng gối; dùng làm thuốc chữa tiểu tiện nhiều lần, đái són, di mộng tinh, đặc biệt dùng lá hẹ để trị ho cho trẻ rất hiệu quả.
- Nguyên liệu:
+ Chọn khoảng 5 – 10 lá hẹ
+ Lấy một lượng đường phèn vừa đủ.
- Cách làm:
+ Cho lá hẹ và đường phèm vào bát, hấp cách thủy, sau đó chắt lấy nước cho bé uống.
+ Mỗi lần cho bé uống khoảng 2 – 3 thìa cà phê, uống 2 lần/ngày.

Lá húng chanh (Tần dày lá)

Húng chanh có tác dụng trừ đờm, tiêu độc, dùng làm thuốc trị ho cho trẻ (Hình minh họa)

Húng chanh còn gọi là rau tần dày lá, rau thơm lông, có vị cay, tính ấm. Trong lá húng chanh có chứa tinh dầu mà thành phần chủ yếu là cavaron có tác dụng trừ đờm, tiêu độc rất tốt nên có thể được dùng làm thuốc chữa ho, trị viêm họng cho bé.
- Nguyên liệu:
+ 15 - 16 lá húng chanh
+ 4 -5 quả quất xanh
+ Đường phèn
- Cách làm:
Ở đây có 2 chế biến để các mẹ lựa chọn.
+ Cách thứ nhất: Giã dập lá húng, sau đó trộn với 10ml nước sôi, để cho ngấm rồi gạn lấy nước cho trẻ uống, ngày uống 2 lần.
+ Cách thứ hai: Rửa sạch lá húng chanh và quất xanh, cho vào máy xay sinh tố xay nhuyễn rồi thêm lượng đường phèn vừa đủ, hấp cách thủy khoảng 20 phút. Cho bé uống liên tục 1 – 2 lần/ngày đến khi hết ho

Cải cúc

Theo quan niệm Đông y, cải cúc có vị ngọt nhạt, hơi đắng, the, mùi thơm, tính mát, thường dùng để nấu canh, nhúng lẩu nhưng cũng lại là vị thuốc chữa ho hiệu quả. Nếu là người lớn ho lâu ngày, chỉ cần dùng thường xuyên món canh cải cúc như: cải cúc nấu thịt nạc, nấu cá thát lát... Nhưng riêng với trẻ em, muốn trị được ho các mẹ cần phải bỏ ra một chút thời gian để chế biến. Cách thực hiện như sau:
- Nguyên liệu:
+ Lá cải cúc
+ Mật ong
- Cách làm:
+ Lá cải cúc rửa sạch, thái nhỏ sau đó thêm một ít mật ong vào và hấp cách thủy trong vòng khoảng 20 phút cho ra nước rồi cho bé uống.
+ Nên cho bé uống khoảng từ 3 – 5 ngày

Tía tô, hoa khế, hoa đu đủ đực, đường phèn

Tía tô còn có các tên é tía, tên Hán là tử tô, xích tô (gọi là tử, xích tía vì cây có màu tím). Tía tô tính ấm, vị cay, vào 3 kinh phế - tâm - tỳ, không độc, trị ho rất tốt cho trẻ.
- Nguyên liệu:
+ Lá tía tô
+ Hoa khế
+ Hoa đu đủ đực
+ Đường phèn
- Cách làm:
+ Mỗi thứ 10g + đường phèn 5g, cho tất cả nguyên liệu đã rửa sạch vào bát sứ có ít nước lọc, đun cách thủy bằng lửa than, để sôi nhỏ lửa càng lâu càng tốt. Để nguội hoặc cho vào chai thủy tinh (không cho vào chai nhựa, không để vào tủ lạnh).
+ Hằng ngày cho bé uống khoảng 1/2 thìa cà phê, uống theo cách thấm dần ở đầu lưỡi, từ ít đến nhiều.
- Lưu ý:
Khi cho bé uống thuốc, bế bé lên sao cho đầu và cổ hơi cao so với bụng để tránh sặc, trớ, nôn. Khi cho bé uống, dùng tay vuốt từ mõm ức xuống rốn.

Lê, củ cải, gừng và mật ong

Nguyên liệu

1 quả lê tươi, 1 củ cải trắng, gừng và mật ong

Cách làm:

Lê rửa sạch, gọt vỏ, bỏ hạt. Củ cải và gừng rửa thật sạch. Sau đó ép lấy nước từng thứ để riêng. Cho nước lê và củ cải vào đun sôi, sau đó bớt lửa và quấy đến đặc dính lại. Thêm nước gừng và mật ong vào, quấy đều và đun sôi trở lại là được. Chờ hỗn hợp nguội thì cho vào lọ kín để dùng dần. Pha 1 thìa nhỏ với nước nóng cho bé uống, mỗi ngày dùng 2 lần.

Mật ong

Là một trong những cách chữa ho dân gian phổ biến nhất. Người lớn có thể dễ dàng dùng mật ong theo nhiều cách khác nhau, nhưng đối với trẻ em, cha mẹ chỉ nên cho bé dùng 1 café mật ong pha với một chút nước ấm cho bé uống trước khi đi ngủ có thể giúp bé đỡ ho hơn về đêm. Nhưng các bà mẹ luôn nhớ không nên dùng mật ong cho trẻ dưới 1 tuổi. Có thể dùng đường phèn thay thế, hấp lên rồi cho trẻ dưới 1 tuổi dùng.

Tỏi ta

Tỏi có chất alliin làm tăng cường khả năng kháng khuẩn của hệ miễn dịch trong cơ thể (gần đây còn có thông tin dùng tỏi ăn sống hàng ngày còn diệt được cả vi khuẩn H.Pylori gây viêm loét dạ dày). Tỏi được phối hợp với mật ong sẽ có tác dụng tăng cường khả năng kháng khuẩn chống lại các vi khuẩn gây viêm họng sinh ho kéo dài.

Tỏi còn có thể dùng chữa ho rất hiệu quả:

Cách 1: Giã nát 2 tép tỏi trộn với 2 thìa café mật ong, hấp cách thủy một lúc (không để tỏi chín). Rồi cho bé uống ngày 1-2 lần, mỗi lần ½ thìa café.

Cách 2: Lấy tỏi bóc vỏ giã nát, ngâm trong nước sôi, đợi nguội đem ninh 1 tiếng, sau đó uống cùng với mật ong để trị chứng ho lâu ngày ở trẻ em.

Củ gừng

Chữa ho, viêm họng, cảm lạnh không thể không kể đến tác dụng của gừng.

Cách 1:

1. Nguyên liệu

- Gừng củ
- Mật ong rừng

2. Cách làm

- Gừng củ (tùy làm nhiều hay ít theo người trong gia đình): Rửa sạch đất nhẹ nhàng (không cạo vỏ) để ráo nước.
- Gừng thái lát ngang củ.
- Cho vào lọ cứ một lớp gừng cho một lớp mật ong. Cứ thế đến hết.
- Một thời gian ngắn những lát gừng sẽ se quắt lại, khi đó bắt đầu dùng.
Nếu nhà có trẻ em thì mỗi sáng ngủ dậy lấy nước mật ong gừng pha với nước ấm uống, còn người lớn ngậm những lát gừng trong miệng.

Cách 2: Lấy 1 thìa nước gừng, 1 thìa mật ong, 3 thìa nước chanh trộn với nửa cốc nước nóng. Dùng hỗn hợp này nhấp từng ngụm nhỏ, ngày 3 lần (có thể kết hợp uống một cốc sữa nóng) sẽ giảm ho và các vấn đề về họng một cách nhanh chóng.

Củ nghệ

Nghệ trong dân gian dùng chữa được nhiều bệnh, trong đó chữa ho cũng là một phương pháp phổ biến.

Cách 1: Bằng củ nghệ tươi

Để chữa ho, bạn có thể dùng nghệ tươi để điều trị. Lấy củ nghệ tươi gọt vỏ, cắt nhiều lát mỏng. Chanh tươi gọt vỏ, cắt lát mỏng, lượng bằng với nghệ (chừng 6 -7 lát). Củ gừng tươi cũng rửa sạch, cắt lát mỏng nhưng lượng bằng một nửa nghệ.

Ba nguyên liệu ấy cho vào tô hay chén cùng một ít nước chín, và hai muỗng mật ong (hoặc hai muỗng đường phèn) rồi đem chưng cách thủy, dùng nước chưng này để chữa ho rất hay. Nếu dùng luôn cả xác thì càng tốt.

Cách 2 :Bằng bột nghệ

Lấy một nửa cốc nước nóng cho một ít muối vào sau đó cho nửa thìa bột nghệ. Khuấy đều và uống ngày một lần, uống khoảng 3 ngày. Phương thuốc này còn giúp ngăn ngừa và bảo vệ cuống họng trước nguy cơ bị nhiễm khuẩn.

Đối với triệu chứng đau họng đi kèm với ho, bạn nên đun sôi một ly sữa và pha vào đó một muỗng trà bột nghệ. Nhấm nháp hỗn hợp này vào buổi sáng và buổi chiều, bạn sẽ thấy tác dụng hữu hiệu của phương thuốc này trong việc làm giảm nhẹ chứng đau họng và ho.

Hoa hồng trắng

Lấy cánh hoa hồng bạch rửa sạch trộn với lượng đường phèn vừa đủ, một ít nước lọc, đem hấp cách thủy. Cho bé uống 3-4 lần/ngày, 1 thìa/lần.

Quả kha tử

Quả kha tử còn được gọi là chiêu liêu, kha lê. Cây kha tử là một cây gỗ cao 15-20m. Lá mọc đối, cuống ngắn. Hoa màu trắng, có mùi thơm, mọc thành bông ở đầu cành hoặc kẽ lá. Quả với lớp vỏ màu nâu nhạt, hình trứng (đường kính 2,5- 3cm), có 5 cạnh dọc, nhọn ở 2 đầu, trong chứa một hạt nhỏ cứng. Quả chín vào khoảng tháng 9, 10, 11, lấy đem sấy khô dùng làm thuốc.

Vỏ rât cứng, khi ngậm nước tiết ra có vị đắng, chát, hơi khó nuốt là đặc trưng của kha tử-một vị thuốc chữa ho, viêm họng, khản tiếng vô cùng hữu hiệu.

Dân gian thường lấy quả kha tử đã sấy khô, chặt thành miếng nhỏ, bỏ hạt, vỏ giã dập rồi ngậm để chữa chứng đau cổ họng, khản tiếng. Ngậm trong 2-3 ngày bệnh sẽ khỏi. Cách khác là với 8g kha tử kết hợp với 6g cam thảo, 10g cát cánh, đem sắc lấy nước uống hàng ngày.

Dùng nhiều trong điều trị ho có đờm cho bé: quả kha tử có bán ở các hiệu đông y, nướng kha tử lên, sau đó thả vào cốc nước nóng có pha chút muối cho bé ngậm, rất hiệu quả.

Quả Phật thủ

Đây là một loại quả có công hiệu chữa ho hiệu quả cho trẻ mà không được nhiều người biết đến. Quả Phật thủ ngâm với nước muối, rửa sạch vỏ bên ngoài, gọt thành từng miếng mỏng từ vỏ vào đến hết ruột rồi trộn với mạch nha (mua ở cửa hàng đồ khô), cho vào hấp cách thủy từ 30 đến 45 phút. Lấy ra để nguội cho vào tủ lạnh dùng dần. Mỗi tối trước khi đi ngủ lấy ra 10ml vào chén con rồi ngâm vào bát nước nóng cho ấm lên rồi cho bé uống. Có thể pha thêm vào một chút nước lọc cho bé dễ uống

Đây là những bài thuốc dân gian rất hay, nguyên liệu dễ kiếm mà cách chế biến cũng đơn giản, dễ làm. Tuy nhiên, các mẹ cần lưu ý các loại lá chữa ho thường chỉ có công dụng khi bệnh vừa mới phát, vi khuẩn còn “thường trú” vùng hầu họng. Những trường hợp ho, cảm lâu ngày, vi khuẩn đã “di cư” xuống phế quản, phổi (nghe tiếng ho có âm vang, sau cơn ho đau rát, có hoặc không kèm sốt) nên cho bé đi khám bệnh để dùng thuốc phù hợp.