Chăm sóc răng miệng cho trẻ

Chăm sóc răng miệng của trẻ đúng cách ngay từ đầu và sau đó dạy cho trẻ biết tự chăm sóc, vệ sinh răng miệng.

6 nguyên tắc vệ sinh răng miệng cho bé

1. Cho bé làm quen với việc làm sạch miệng trước khi bắt đầu mọc răng

Sau khi cho ăn, cần nhẹ nhàng lau sạch nướu răng của trẻ bằng khăn ẩm quấn quanh ngón tay.

2. Bắt đầu chăm sóc răng cho trẻ ngay khi mới bắt đầu mọc

Một điều chắc chắn là răng sữa sẽ không tồn tại mãi, tuy nhiên nó có tầm quan trọng như răng vĩnh viễn sẽ mọc sau này. Răng sữa sẽ giữ không gian mà răng vĩnh viễn cần để có thể mọc đúng vị trí, đồng thời cũng giúp trẻ có thể nói và ăn. Vì thế, việc giữ vệ sinh răng sữa là rất cần thiết.

3. Tìm kiếm những lỗ sâu răng

Dấu hiệu đầu tiên của sâu răng chính là răng ố màu. Cách tốt nhất để tránh sâu răng ở trẻ nhỏ là không bao giờ để bé đi ngủ với một chai sữa hoặc nước quả đang bú dở.

Nếu bé có thói quen đi ngủ khi đang bú bình thì sẽ không thể tẩy rửa răng của mình. Điều đó có nghĩa là những thức uống ngọt (sữa thường có chứa nhiều đường) đó sẽ bao phủ răng trẻ trong nhiều giờ đồng hồ. Nếu bé cần có bình mới ngủ yên được, bạn nên thử cho trẻ một bình chỉ chứa nước lọc.

4. Cho trẻ uống nước sau mỗi bữa ăn

Chỉ cần một ít nước sau mỗi bữa ăn cũng có thể rửa sạch răng cho bé, loại bỏ những thức ăn thừa trong miệng.

5. Đảm bảo cung cấp đủ flour cho trẻ

Ngoài việc sử dụng kem đánh răng có flour, trẻ nên được cung cấp flour thông qua cả nước uống. Flour vô cùng quan trọng trong việc phòng chống sâu răng và thường được thêm vào thành phần của các loại nước uống vì lý do này.

6. Đưa trẻ tới nha sĩ

Nhiều cha mẹ đánh đồng lần đi tới nha sĩ đầu tiên là khi đưa trẻ tới nhổ răng. Nên đưa trẻ tới nha sĩ khi bé được khoảng 3 tuổi, trừ khi trước đó cháu bị đau răng hoặc có các vấn đề về răng miệng cần đến gặp nha sĩ. Thậm chí chuyến đi đó chỉ là để trẻ ngồi trên ghế, há miệng to và được khen ngợi về việc đã làm tốt như thế nào trong việc tự chăm sóc răng miệng của mình.

CHĂM SÓC RĂNG TỐT VÀ SỚM CHO TRẺ

Một số người thường có suy nghĩ là răng sữa không quan trọng vì nó cũng sẽ được thay thế nên không cần chăm sóc nó . Chúng ta nên biết là dưới mỗi răng sữa có một mầm răng vĩnh viễn chuẩn bị mọc, nếu vì lý do nào đó răng sữa chậm rụng hoặc mất quá sớm thì các răng vĩnh viễn sau nầy mọc lên có thể chen chúc, không đều nhau và hậu quả là đưa đến sự xáo trộn khớp cắn.

Răng sữa tốt , khỏe mạnh giúp cho răng vĩnh viễn mọc đúng chỗ . Răng sữa xấu sẽ làm cho răng vĩnh viễn mọc chen chúc

Làm sao giữ cho trẻ không bị sâu răng?

Kẻ thù chung của răng và nướu là các mảng bám răng. Mảng bám răng là một chất dính chắc chứa lớp vi trùng mỏng gây nên bệnh sâu răng. Mảng bám răng cùng với chất đường tạo nên axit tấn công phá huỷ men răng gây nên lỗ sâu răng. Vì thế nên giảm bớt kẹo, bánh, thức ăn ngọt và nước uống có đường.Tất cả các nhóm tuổi của trẻ đều có nguy cơ sâu răng, thường có khuynh hướng xảy ra ở trẻ ăn vặt và không có thói quen chải răng sau mỗi lần ăn.

Chải răng đúng cách với kem đánh răng có Fluor tối thiểu 2 lần một ngày rất quan trọng , cũng như cho trẻ ăn những thức ăn tốt như trái cây ngũ cốc, giảm thiểu những thức ăn có đường cũng giúp phòng ngừa sâu răng

Khuyến khích và tạo môi trường vui thích cho trẻ chải răng, chẳng bao lâu trẻ sẽ cảm thấy chải răng như là một thói quen hằng ngày giống như ăn sáng hoặc đọc truyện trước khi đi ngủ.Tập cho trẻ có thói quen chải răng ngay sau khi mọc các răng sữa đầu tiên.Giúp trẻ chải răng cho đến khi trẻ được 3 tuổi, rồi khuyến khích trẻ tự chải lấy nhưng dưới sự kiểm soát của bạn, hướng dẫn trẻ cách chải răng đơn giản như động tác xoay tròn với biên độ nhỏ.Chọn cho trẻ bàn chải nhỏ đầu tròn và sợi lông mềm.Chỉ sử dụng một lượng nhỏ như hạt đậu kem đánh răng có Fluor. Hướng dẫn trẻ súc miệng và nhổ hết kem đánh răng ra sau khi chải răng.Thường xuyên kiểm tra răng trẻ nếu thấy có những đốm sâu răng sẫm màu trong miệng trẻ. Nên cho trẻ đi khám răng lần đầu tiên trong khoảng thời gian giữa lần mọc răng đầu tiên và lúc trẻ được 1 tuổi.

Như vậy chăm sóc răng miệng sớm và đúng cách chắc chắn giúp trẻ luôn có hàm răng mạnh khỏe và nụ cười rạng rỡ.

Khi nào trẻ bắt đầu tự chải răng?

Răng nướu lành mạnh giúp cho sức khoẻ của trẻ tốt vì sẽ giúp trẻ ăn nhai, phát âm đúng và có nụ cười rạng rỡ.

Phụ huynh sẽ đóng vai trò quan trọng cho sức khỏe răng miệng của con mình, thật vậy chăm sóc răng miệng cho trẻ bắt đầu từ bạn.
Điều đặc biệt quan trọng làm cho trẻ cảm thấy hăng hái, nhiệt tình, năng động trong việc chăm sóc hàm răng của mình. Mặc dù bạn hướng dẫn trẻ chải răng đúng cách hoặc đưa trẻ đi khám răng định kỳ cũng nên nhớ đó là một cách tốt nhưng đừng quên khen ngợi và khuyến khích trẻ để hướng cho trẻ tự ý chăm sóc răng miệngvà có nụ cười tươi tắn.

Nên chải răng cho trẻ như thế nào?

Để ngăn ngừa sự thành lập mảng bám, thì điều quan trọng nên làm là chải sạch kỹ lưỡng răng và nướu mỗi ngày ít nhất 2 lần. Khi chải răng cần nhớ là mỗi răng của chúng ta có đến 5 mặt: Mặt ngoài, mặt trong, 2 mặt bên gần xa và mặt nhai (răng cối), hay bờ cắn (răng cửa). Và chỉ có một cách duy nhất chắc chắn giúp ta phòng ngừa bệnh lý răng miệng là làm sạch tất cả các mặt của răng. Hiện nay có nhiều kỹ thuật chải răng khác nhau và tốt nhất bạn nên hỏi ý kiến nha sĩ điều trụ cho bạn để biết mình nên theo phương pháp chải răng nào là phù hợp nhất khi chải răng .Chải mặt ngoài các răng cửa, đặt bàn chải nghiêng một góc 45 độ hướng về phía bờ nướu.Bắt đầu chải mặt nhai vóii bàn chải trẻ em có sợi lông mềm , dùng động tác đẩy tới lui với biên độ ngắn.Di chuyển vào răng trong chải nhẹ nhàng.Chải mặt trong các răng cửa dưới , giữ bàn chải thẳng đứng , dùng phần đỉnh bàn chải chải nhẹ theo hướng từ nướu đến bờ cắn.Phải chắc chắn rằng các răng sau và nướu được làm sạch đúng mức.

Nên thay bàn chải của trẻ khi lông bàn chải bắt đầu toe ra, thường thì mỗi 3 tháng một lần.
Trẻ 3-4 tuổi có thể tự chải răng nhưng nên có sự giúp đỡ của bố mẹ . Để chải răng dễ dàng nên hướng dẫn cho trẻ cách chải răng đơn giản như động tác xoay tròn nhỏ.

Chọn bàn chải và kem đánh răng như thế nào cho trẻ?

Nên chọn bàn chải có sợi lông thật mềm được dành riêng cho trẻ em. Ngày nay có rất nhiều bàn chải với màu sắc và thiết kế rất ngộ ngĩnh làm thúc đẩy trẻ muốn chải răng , nhưng nên nhớ chọn cho trẻ loại bàn chải được thiết kế phù hợp và kích cỡ vừa với lứa tuổi của trẻ để khuyến khích trẻ chải răng

Có thể chọn cho trẻ loại bàn chải máy rất hiệu quả và an toàn khi chải răng

Nhiều loại kem đánh răng trẻ em có mùi vị phù hợp với vị giác của trẻ để khuyến khích trẻ chải răng , nhưng nên chọn cho con bạn mùi vị mà cháu thích nhất

Tại sao nên cho trẻ đi đến bác sĩ  răng hàm mặt?

BS RHM sẽ khám toàn bộ răng nướu , hàm và sẽ phát hiện bất kỳ những dấu hiệu bất thường ở giai đoạn sớm đồng thời sẽ hướng dẫn cách chải răng và chăm sóc răng miệng đúng cách cho trẻ. Nha sĩ có thể yêu cầu sử dụng thêm Fluor cho trẻ nếu thấy cần thiết . Đây cũng là lúc để hỏi BS RHM xem răng của trẻ đang phát triển như thế nào.

Khám răng định kỳ 6 tháng một lần để phát hiện và điều trị sớm các bệnh răng miệng

Làm sao để giữ răng sữa của trẻ không bị sâu sớm?

Luôn luôn giữ miệng cho trẻ sạch sẽ . Sau mỗi lần ăn cần vệ sinh ngay, dùng gòn hay gạc chùi sạch răng cho trẻ. Cần tập cho trẻ có thói quen chải răng ngay sau khi mọc các răng sữa đầu tiên

Hướng dẫn cho trẻ cách sử dụng chỉ tơ nha khoa đúng cách để làm sạch kẻ răng

Bà mẹ không nên tập cho con mình ăn một chế độ ăn quá nhiều chất đường

Chế độ ăn của trẻ rất quan trọng , hướng dẫn trẻ tránh ăn hoặc giảm thiểu những thức ăn , thức uống có đường, ví dụ chỉ dùng trong những giờ ăn chính , chải răng sau khi ăn luôn luôn là thói quen tốt cho trẻ.

Ăn các lọai thực phẩm bổ dưỡng , hợp lý tốt cho răng như rau trái cây tươi , hạn chế ăn vặt đặc biệt là các chất đường, bột , dính ...

Nên đến bác sĩ RHM khám răng định kỳ sau khi trẻ được 6 tháng đến 1 tuổi để phát hiện những răng mới bị sâu cũng như những hướng dẫn về cách chăm sóc răng.

Thường xuyên kiểm tra răng trẻ nếu thấy có những đốm sâu sẫm màu trong miệng trẻ thì nên đi điều trị sớm.

Nếu nguồn nước sử dụng không được Fluor hóa phòng ngừa sâu răng, hãy đến BS RHM tư vấn cách bổ sung Fluor cho trẻ ( như sử dụng kem đánh răng có Fluor, viên Fluor...).

CHĂM SÓC RĂNG CHO BÉ THEO ĐỘ TUỔI

Từ 0 - 3 tuổi: cha mẹ là người chăm sóc răng miệng cho các bé.

Vệ sinh răng miệng bắt đầu từ những tháng đầu tiên sau khi bé chào đời.Những mảng bám răng xuất hiện ngay khi bé có những chiếc răng sữa đầu tiên. Chính vì vậy, các bậc phụ huynh nên chăm sóc răng miệng cho con càng sớm càng tốt. Các chuyên gia khuyên nên dùng một miếng gạc có tẩm nước muối sinh lý cho mỗi lần vệ sinh răng miệng cho bé. Không nên dùng thuốc đánh răng cho bé quá sớm vì bé sẽ nuốt vào trong bụng, như vậy không tốt chút nào.

Từ 1 tuổi rưỡi trở đi bé rất thích bắc chước những hành động của bố mẹ và những người lớn xung quanh bé. Vậy nên, khi bạn đánh răng hãy cho bé đứng cạnh, chỉ cho bé thấy cách bạn đánh răng và có thể cho bé làm thử. Tuy nhiên bạn cần mua cho bé loại bàn chải đánh răng có lông bàn chải thật mềm, tay cầm ngắn và kích thước phù hợp với miệng bé. Bạn có thể tư vấn bàn chải tại các cửa hàng và nên chọn bàn chải đánh răng dành cho trẻ em.

Không nên sử dụng thuốc đánh răng cho bé khi bé chưa thực sự biết đánh răng. Chất flor có trong thuốc đánh răng có thể giúp phòng bệnh sâu răng nhưng nếu bé nuốt phải một lượng lớn flor khi còn bé, nó có thể là nguyên nhân gây ra bệnh loãng xuơng khi bé đến tuổi trưởng thành. Ngoài ra nó còn gây ra hiện tượng vàng răng   và ảnh hưởng tới men răng. Vậy, chỉ nên cho bé dùng kem đánh răng để đánh răng khi bé thực sự biết súc miệng và nhổ nước súc miệng ra ngoài. Ở độ tuổi này, chỉ nên cho bé đánh răng 1 lần trước khi đi ngủ.

4 - 6 tuổi: Bé học đánh răng

Đây là giai đoạn bé bắt đầu đánh răng một mình và đánh răng sau mỗi bữa ăn. Hãy dạy bé cách cầm bàn chải thật chắc và cách đánh răng vào tận từng ngóc ngách. Bạn hãy hướng dẫn bé đánh răng đủ “4 phần” của răng bằng cách đánh nhiều lần răng cửa về phía răng hàm. Tuy nhiên bạn cùng cần nhắc bé không nên đánh quá mạnh và đánh vào lợi vì như vậy bé có thể sẽ bị sưng lợi.

Ở độ tuổi này bạn cũng cần chú ý chọn mua bàn chải có kích cỡ phù hợp với tay và miệng bé. Để giúp bé thích đánh răng, bạn nên chọn đánh răng có hình những nhân vật hoạt hình bé yêu thích. Loại kem đánh răng dành cho bé thường có hàm lượng fluo thấp (không vượt quá 45mg flor/100g thuốc đánh răng). Ngoài ra bạn nên chọn kem đánh răng có mùi vị mà bé yêu thích (dâu, hoa quả ...). Hiện nay các nhà sản xuất đưa rất nhiều mùi vị vào kem đánh răng để thu hút các bé.

6 - 8 tuổi: Bé bắt đầu đánh răng như người lớn

Bắt đầu từ 6 tuổi con bạn bắt đầu có những chiếc răng vĩnh viễn, do đó bạn cần theo dõi chặt chẽ gấp 2 lần việc đánh răng của bé để bé không bị sâu răng. Đây là giai đoạn các em học cách đánh răng “luân phiên”. Điều đó có nghĩa là phải đánh răng vào tận cùng bên trong, làm đi làm lại động tác này nhiều lần sau đó đánh răng cửa, đánh từ trên xuống dưới. Cuối cùng là các em đánh sạch mặt bên trong của răng.

Bạn nên chọn bàn chải mềm, dễ cầm cho các em. Ở giai đoạn này có thể chọn kem đánh răng có hàm lượng flor cao hơn giai đoạn trước của các em (>150mg/100g thuốc đánh răng).

Từ 9 tuổi trở lên: Đánh răng như người lớn

9 tuổi, các em đã bước sang gia đoạn sắp trở thành người lớn. Ở giai đoạn này các em đánh răng và có ý thức bảo vệ răng như người lớn. Bạn cần chọn loại bàn chải giúp các em đánh răng mà không ảnh hưởng tới lợi hàm trên và hàm dưới. Khi đánh răng, các em cần để bàn chải nghiêm 45o so với răng để không bị ảnh hưởng tới lợi.

Lông bàn chải mềm luôn là ưu tiên hàng đầu trong chọn mua bàn chải. Và bạn đừng quên nhắc các con đánh răng sau mỗi bữa ăn và trước khi đi ngủ.

Trong các giai đoạn chúng tôi liệt kê ở trên, nếu các bậc phụ huynh thấy con mình có dấu hiệu bệnh lý về răng, cần cho cháu tới khám nha sỹ ngay. Dù răng sữa hay răng vĩnh viễn đều cần được chăm sóc kịp thời.